..:: H O M E ::..
Search :  
ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับสิ่งเป็นพิษความรู้ทั่วไปที่นักวิชาการควรทราบพิษวิทยาคลีนิคก้าวทันโลกข้อมูลบริการแหล่งข้อมูลที่เกี่ยวข้อง
 
   
จีเอ็มโอ : ประโยชน์อนันต์,โทษมหันต์?

ผศ. ดร. ปรัชญา คงทวีเลิศ
ภาควิชาเคมี คณะแพทย์ศาสตร์
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

      ปัจจุบันนี้มีการนำเอาวิทยาการทางด้านชีววิทยา มาประยุกต์ใช้กันจำนวนมาก โดยเฉพาะอย่างยิ่ง อณูพันธุศาสตร์ (molecular biology) คาดคะเนกันว่า ยุคต่อไปนี้จะเป็นยุคท่มีการแข่งขันทางด้านนี้กันอย่างมาก และผู้ที่นำเอาความรู้ทางนี้ไปใช้ ก็จะเป็นผู้ที่นำหน้าในทุกๆด้าน เพราะสามารถนำเอาความรู้ทางด้านนี้มาช่วยการดำรงชีพได้มากกว่า

      ที่พูดถึงกันมากที่สุดในตอนนี้คือเรื่องของการนำเอาสารพันธุกรรม จากสิ่งมีชีวิตชนิดหนึ่ง ไปใส่ในสิ่งมีชีวิตอีกชนิดหนึ่ง เพื่อให้ได้สิ่งมีชีวิตชนิดใหม่ที่มีคุณสมบัติตามที่ต้องการขบวนการนี้เรียกว่าขบวนการวิศวกรรมพันธุศาสตร์ (genetic engineering) และสิ่งที่เกิดขึ้นใหม่ที่ถูกตัดแปลงสารพันธุกรรม โดยใช้เทคนิคทางด้านนี้ ก็คือ สิ่งมีชีวิตที่ถูกดัดแปลงพันธุกรรม (genetic modified organisms,GMOs) นั่นเอง โดยมีขอบเขตจำกัดว่าต้องถูก (gene technology) แต่การผสมพันธุ์โดยวิธีทางเกษตรกรรมนั้นไม่ถือเป็นGMOs เช่น plant breeding, animal breeding หรือการเปลี่ยนแปลงลักษณะโดยการใช้สารรังสี เช่น การทำให้กล้วยไม้มีสี หรือลักษณะที่เปลี่ยนแปลงไป ซึ่งถึงแม้ว่าจะเป็นการกระทำจากมนุษย์ แต่ก็ยังไม่นับว่าเป็น GMOs

      วิธีการให้ได้มาซึ่ง GMOs นั้นมีมากว่า 20 ปีแล้ว ทำการศึกษาในแบคทีเรีย โดยนักวิทยาศาสตร์สามารถทำให้แบคทีเรียสร้างโปรตีนของสัตว์ชั้นสูงได้ เช่น ฮอร์โมนของมนุษย์ เป็นต้น ในระยะเริ่มแรกนั้น มีการตื่นตระหนกกันมาก จึงกำหนดว่าห้องปฏิบัติการใดที่จะทำวิจัยสิ่งต่างๆ โดยเทคนิคทางการเปลี่ยนแปลงยืนต้องมีห้องปฏิบัติการที่ดี และควบคุมให้มิดชิดตลอดเวลา แต่ต่อมาก็พิสูจน์กันได้ว่า แบคทีเรียที่ถูกเปลี่ยนแปลงสารพันธุกรรมแล้วนั้น ไม่สามารถอยู่รอดได้ตามสภาวะที่ปกติ จึงทำให้มีห้องปฏิบัติการทั่วโลกทำการวิจัยกันอย่างกว้างขวาง แม้ในโรงเรียนระดับก่อนอุดมศึกษาก็สามารถทำได้

      เมื่อมีการทำวิจัยกันมากทางด้านนี้ จึงมีผลทำให้มีการนำเทคโนโลยีทางด้านนี้ไปใช้มากขึ้นตามลำดับ จนกระทั่วปัจจุบันนี้น่าจะเชื่อได้ว่าทุก ๆ คนต้องใช้ หรือพึ่งพาสิ่งจำเป็น หรือผลผลิตที่ได้จากวิทยาการทางด้านนี้ เพราะการนำเอาไปประยุกต์ใช้ หรือเพื่อการค้านั้นได้ผลกำไรที่เด่นชัด และเห็นผลเร็ว จึงมีการทุ่มทุนเพื่อทำธุรกิจทางด้านนี้ในประเทศใหญ่ๆ จำนวนมาก

      ประโยชน์ที่ได้จากการนำเอาวิทยาการทางด้านนี้มาใช้มีแทบทุกด้านที่เกี่ยวข้องกับตัวเรา เช่น วัคซีนที่ใช้ฉีดเกือบทั้งหมดในปัจจุบันมาจากแบคทีเรีย หรือยีตส์ หรือเซลล์สัตว์ที่ได้ถูกตัดแต่งสารพันธุกรรมแล้ว ซึ่งถือได้ว่าเป็น GMOs ฮอร์โมน (จำพวกโปรตีน) หรือยาที่ต้องใช้ทดแทนหรือรักษา และวินิจฉัยโรคต่างๆ ก็ได้มาจากสิ่งมีชีวิตที่ถูกดัดแปลงสารพันธุกรรมแล้วทั้งสิน ตัวอย่างเช่น ฮอร์โมนอินซูลิน ซึ่งเป็นฮอร์โมนหรือผลิตภัณฑ์ตัวแรกที่ออกสู่ตลาดเพื่อการค้า ใช้ในการรักษาโรคเบาหวาน ในประเทศไทยเองก็เคยทำการศึกษาวิจัยปล่อยแบคทีเรียที่เชื่อว่าสามารถสร้าง toxin เพื่อไปทำลายลูกน้ำยุงได้ นอกจากนั้นมีการนำไปประยุกต์ในสิ่งมีชีวิตชั้นสูงตัวอย่างเช่นการเปลี่ยนแปลงพันธ์ของพืชให้ทนต่อสภาวะแห้งแล้งได้ดีขึ้น ทนดินเค็ม ได้ผลผลิตมากขึ้น ผลผลิตที่ได้มีคุณค่าทางอาหารมากขึ้นหรือสามารถสร้างสารที่ต่อต้านแมลงได้ ซึ่งตัวอย่างสุดท้ายนี้สามารถทำได้โดยการนำเอายีนที่มีคุณสมบัติสร้าง toxin ฆ่าแมลงได้เข้าไปไว้ในเซลล์ของพืช การนำไปประยุกต์ใช้ในสิ่งแวดล้อมก็มีเช่นกัน ตัวอย่างเช่น นำแบคทีเรียที่สามารถสลายน้ำมันไปย่อยสลายคราบน้ำมันที่มีอยู่ในทะเลหรือทำให้พืชสร้างสารพิษต่อต้านแมลง ก็เป็นการช่วยให้มีการใช้สารเคมีกำจัดแมลงลดน้อยลงได้ จึงเป็นการช่วยสิ่งแวดล้อมให้เป็นพิษน้อยลง

      มีการนำเอาสิ่งมีชีวิตที่ถูกดัดแปลงสารพันธุกรรมนี้ มาใช้โดยตรง และนำมาสังเคราะห์สารหรือผลิตภัณฑ์ต่างๆ ที่เกิดประโยชน์ ทำให้คุณภาพชีวิตดีขึ้นอีกมากมาย อย่างไรก็ตาม การศึกษาบางอย่างไม่สามารถบอกถึงผลกระทบที่จะเกิดขึ้นในอนาคตอันไกลได้ และเมื่อได้มีการศึกษาถึงผลของการใช้ GMOs หรือผลิตภัณฑ์ที่ได้จาก GMOs นี้ ทำให้พบว่า มีอันตรายบางอย่างที่ยังไม่อาจจะประเมินได้ เช่น เมื่อพืชมีการเปลี่ยนแปลงสารพันธุกรรมให้มีความสามารถสร้าง toxin ที่ฆ่าแมลงได้ ก็พบว่าอาจจะมีการปนเปื้อนของละอองเกสรของพืชชนิดนั้นๆ เข้าไปเปลี่ยนแปลงสารพันธุกรรมให้มีความสามารถสร้าง toxin ที่ฆ่าแมลงได้ ก็พบว่าอาจจะมีการปนเปื้อนของละอองเกสรของพืชชนิดนั้นๆ เข้าไปเปลี่ยนแปลงพันธุ์ต่อพืชชนิดอื่นๆ หรือ toxin นั้นถูกปล่อยลงสู่ดินแล้วเป็นพิษทำให้จุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ในดิน ได้รับผลกระทบด้วย จุลินทรีย์ที่ปล่อยออกสู่ธรรมชาติจะมีผลกระทบต่อระบบนิเวศน์อย่างไร ผลิตภัณฑ์ที่ได้จากพืชที่ตัดต่อยืนนี้จะมีการปนเปื้อนเข้ามาสู่ผู้บริโภคได้หรือไม่ หากมีการปนเปื้อนเข้ามาได้แล้วจะเป็นพิษต่อจุลินทรีย์ที่เป็นประโยชน์ในร่างกายบ้างหรือไม่ ความวิตกกังวลต่างๆ เหล่านี้จะเหมือนกับในอดีตที่กลัวเกินเหตุจนทำให้ไม่สามารถทำการศึกษาวิจัยที่มีประโยชน์ต่างๆ หรือจะเป็นจริง คงต้องมีการตรวจสอบ ให้ความรู้ต่อประชาชน และศึกษาวิจัยกันอย่างกว้างขวางมากยิ่งขึ้นต่อไป แต่ในปัจจุบันนี้การติดฉลากผลิตภัณฑ์ที่ได้จาก GMOs น่าจะเป็นทางออกที่ดีที่สุด เพื่อให้ผู้บริโภคได้เป็นผู้ตัดสินใจเอง

      การศึกษาและการนำเอาเทคนิคทางด้านนี้ไปประยุกต์ใช้ยังมีประโยชน์อีกมากมายแต่โทษหรือความเป็นพิษของสิ่งต่างๆ ที่สังเคราะห์หรือเปลี่ยนแปลงนี้จะเป็นอย่างไร การศึกษาวิจัยอย่างละเอียดและกว้างขวางเท่านั้นที่จะสามารถตอบคำถามต่างๆได้ ซึ่งจะนำมาซึ่งทางเลือกที่ดีที่สุดในอนาคต

เอกสารอ้างอิง และเพิ่มเติม
http://www.biotec.or.th
http://vector.cshl.org/dnaftb/
http://www.med.cmu.ac.th/dept/biochem/~prachya/pkhome.htm