ค้นหาข้อมูล

โครงการพัฒนาคุณภาพห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขฯ ปีงบประมาณ 2551

สรุปผลการดำเนินงานโครงการพัฒนาคุณภาพห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขโรงพยาบาลในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขทั่วประเทศ ประจำปีงบประมาณ 2551

     ห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขเป็นหน่วยงานหนึ่งของสถานบริการทางการแพทย์ที่ให้บริการตรวจวิเคราะห์สิ่งส่งตรวจของผู้ใช้บริการและผู้ป่วย ข้อมูลที่ได้จากการตรวจวิเคราะห์จะช่วยสนับสนุนการตรวจวินิจฉัยโรคผู้ป่วยแก่แพทย์ เพื่อติดตามการรักษา ควบคุม ป้องกันและเฝ้าระวังการเกิดโรค รวมทั้งช่วยให้ผู้ใช้บริการและผู้ป่วยได้ทราบถึงสภาวะของสุขภาพกายและใจ นำมาใช้เป็นแนวทางในการดูแลรักษาสุขภาพของตนเองได้ ตลอดจนใช้เป็นข้อมูลทางระบาดวิทยา เพื่อป้องกันการแพร่ระบาดของโรค และการนำมาประเมินผลเพื่อวางแผนการบริหารจัดการด้านนโยบายสุขภาพ และการบริการสาธารณสุขของประเทศ ดังนั้นผลการตรวจวิเคราะห์หรือข้อมูลที่ได้จากห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุข จึงต้องมีคุณภาพ แม่นยำ ถูกต้อง และเชื่อถือได้ ซึ่งจำเป็นต้องมีการพัฒนาคุณภาพห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขอย่างสม่ำเสมอและต่อเนื่อง
     กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์เป็นหน่วยงานหนึ่งที่มีบทบาทหน้าที่ส่งเสริม สนับสนุนการพัฒนาห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขทั่วประเทศ จึงจัดทำโครงการพัฒนาคุณภาพห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขของโรงพยาบาลในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขทั่วประเทศ มีการดำเนินการเป็น 2 ระยะ คือ ระยะที่ 1 ปีงบประมาณ 2547-2549 และระยะที่ 2 ปีงบประมาณ 2550-2551 โดยระยะที่ 2 การดำเนินงานนี้ได้เสนอเป็นตัวชี้วัดของสำนักตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข และดำเนินการในรูปแบบเครือข่ายการพัฒนา โดยการแต่งตั้งคณะกรรมการพัฒนาระบบคุณภาพห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุข เป็นผู้กำหนดแนวทางและรูปแบบการพัฒนา ประกอบด้วยสถาบันพัฒนาและรับรองคุณภาพโรงพยาบาล กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ โดยสำนักงานพัฒนาระบบบริการสุขภาพ สถาบันพระบรมราชนก สำนักงานหลักประกันสุขภาพ สภาเทคนิคการแพทย์ สมาคมเทคนิคการแพทย์แห่งประเทศไทย ราชวิทยาลัยพยาธิแพทย์แห่งประเทศไทย ศูนย์ความร่วมมือไทย-สหรัฐ ด้านสาธารณสุข ศูนย์วิทยาศาสตร์การแพทย์ และสำนักมาตรฐานห้องปฏิบัติการ รวมทั้งการแต่งตั้งคณะกรรมการพัฒนาคุณภาพห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขของโรงพยาบาลในแต่ละเขตพื้นที่ร่วมกับศูนย์วิทยาศาสตร์การแพทย์ดำเนินการพัฒนา โดยใช้มาตรฐานสากล ISO 15189 หรือ มาตรฐานงานเทคนิคการแพทย์สำหรับห้องปฏิบัติการทางการแพทย์
     ปีงบประมาณ 2551 การพัฒนาคุณภาพห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขของโรงพยาบาลในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข มีเป้าหมายในการพัฒนาต่อเนื่องให้กับห้องปฏิบัติการที่เข้าร่วมโครงการตั้งแต่ระยะที่ 1 (ปีงบประมาณ 2547 - 2549) จำนวน 635 แห่ง และโครงการระยะที่ 2 (ปีงบประมาณ 2550-2551) โดยขยายจำนวนห้องปฏิบัติการให้ครอบคลุมทุกเขตสาธารณสุข และปรับปรุงเกณฑ์การพัฒนาโดยนำผลจากการพัฒนา 4 ปีอย่างต่อเนื่อง มาพิจารณาปรับปรุงตัวชี้วัด ในปีงบประมาณ 2551 ห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุข ได้เลือกใช้มาตรฐานตามความต้องการและเหมาะสมของพื้นที่ ได้แก่ มาตรฐานสากล ISO 15189 หรือ มาตรฐานงานเทคนิคการแพทย์สำหรับห้องปฏิบัติการทางการแพทย์ (LA) หรือมาตรฐานอื่นที่เทียบเท่า รวมทั้งการปรับปรุงระดับการพัฒนาเป็น 3 ขั้น คือ ขั้นที่ 1, 2 และ 3 หมายถึงการดำเนินการตามข้อกำหนดของมาตรฐานที่เลือกดำเนินการ ร้อยละ 1-50 51-75 และมากกว่าร้อยละ 75 ตามลำดับ และเกณฑ์ประเมินจำนวนห้องปฏิบัติการที่มีการพัฒนาเป็นร้อยละ 50 ดำเนินการตามมาตรฐานมากกว่าร้อยละ 50 ของข้อกำหนด และจำนวนห้องปฏิบัติการที่มีการพัฒนาเป็นร้อยละ 30 ดำเนินการตามมาตรฐานมากกว่าร้อยละ 75 หรือยกระดับขึ้น 1 ขั้น หรือรักษาระดับสูงสุดไว้ได้ รวมทั้งร้อยละ 20 ของห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุข หรือ 19 ห้องปฏิบัติการของโรงพยาบาล ได้รับการรับรองความสามารถห้องปฏิบัติการตามมาตรฐานสากล ISO 15189
     ในปีงบประมาณ 2551 จำนวนห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขของโรงพยาบาลที่อยู่ในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขที่จัดสรรงบประมาณ มี 823 แห่ง มีห้องปฏิบัติการที่เข้าร่วมโครงการ จำนวน 818 แห่ง จำแนกเป็นห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขของโรงพยาบาลที่อยู่ในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข 817 แห่ง และห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขนอกสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขได้รับการพัฒนา 1 แห่ง คือศูนย์อนามัยที่ 4 จังหวัดราชบุรี (สังกัดกรมอนามัย) ดังนั้น ห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขของโรงพยาบาลในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขที่เข้าร่วมโครงการ คิดเป็นร้อยละ 99.27 แบ่งเป็นโรงพยาบาลศูนย์ จำนวน 25 แห่ง โรงพยาบาลทั่วไป 69 แห่ง และโรงพยาบาลชุมชน 723 แห่ง โดยจำแนกเป็นห้องปฏิบัติการที่พัฒนาตามมาตรฐาน ISO 15189 จำนวน 209 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 25.58 และตามมาตรฐานงานเทคนิคการแพทย์ฯ จำนวน 608 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 74.42
     การเปรียบเทียบกับเป้าหมายของการพัฒนา ซึ่งกำหนดให้ห้องปฏิบัติการในแต่ละเขตสาธารณสุขที่เข้าร่วมโครงการร้อยละ 50 ดำเนินการตามมาตรฐานมากกว่าร้อยละ 50 ของข้อกำหนด และ ร้อยละ 30 มีการพัฒนายกระดับขึ้น 1 ขั้นหรือรักษาระดับสูงสุดไว้ได้ พบว่า มีห้องปฏิบัติการดำเนินการตามมาตรฐานมากกว่าร้อยละ 50 ของข้อกำหนด จำนวน 647 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 79.06 ของห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขทั้งหมดที่เข้าร่วมโครงการ จำแนกเป็นห้องปฏิบัติการที่ดำเนินการพัฒนาตามมาตรฐาน ISO 15189 และมาตรฐานงานเทคนิคการแพทย์ฯ จำนวน 166 และ 481 แห่ง ตามลำดับ คิดเป็นร้อยละ 79 ของทั้ง 2 มาตรฐาน โดยทุกเขตสาธารณสุขมีผลการดำเนินงานสอดคล้องกับเป้าหมายของการพัฒนา และผลการดำเนินการของห้องปฏิบัติการในแต่ละเขตสาธารณสุขทุกเขตได้รับการพัฒนายกระดับอย่างน้อย 1 ขั้น หรือรักษาระดับสูงสุดไว้ได้ และเป้าหมายของจำนวนห้องปฏิบัติการที่ได้รับการรับรองความสามารถห้องปฏิบัติการตามมาตรฐานสากล ISO 15189 พบว่ามีห้องปฏิบัติการยื่นขอการรับรองจำนวน 5 แห่ง ได้แก่ โรงพยาบาลฮอด โรงพยาบาลฝาง โรงพยาบาลตะกั่วป่า โรงพยาบาลยะลา และ โรงพยาบาลลำพูน
     ผลการดำเนินงานในปีงบประมาณ 2551 เป็นที่น่าพอใจ สามารถบรรลุเป้าหมายของโครงการพัฒนาห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธรณสุขที่กำหนดให้ห้องปฏิบัติการร้อยละ 50 ในแต่ละเขตสาธารณสุข จะต้องพัฒนาคุณภาพตามมาตรฐานมากกว่าร้อยละ 50 และมีผลการยกระดับหรือการรักษาระดับสูงสุดในแต่ละเขตสาธารณสุขร้อยละ 30 เป็นผลสำเร็จ และมีห้องปฏิบัติการที่มีความมุ่งมั่นในการพัฒนาคุณภาพเข้าร่วมโครงการ ร้อยละ 99.39 ของห้องปฏิบัติการทั่วประเทศ สามารถสร้างเครือข่ายการพัฒนาในแต่ละเขตพื้นที่ และบูรณาการความร่วมมือทั้งในด้านมาตรฐานที่เลือกดำเนินการและความร่วมมือกับองค์กรที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาคุณภาพห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุข โดยมีเป้าหมาย และกลยุทธ์ในการดำเนินงานที่มุ่งหวังให้ห้องปฏิบัติการมีการพัฒนาที่เป็นหลักประกันสุขภาพแก่ผู้ป่วยและผู้ใช้บริการได้ ด้วยความร่วมมือระหว่างสำนักมาตรฐานห้องปฏิบัติการและศูนย์วิทยาศาสตร์การแพทย์ในการดำเนินการพัฒนา ติดตาม ประเมิน และสรุปรายงานผลการพัฒนา รวมทั้งการเสนอโครงการดังกล่าวเป็นตัวชี้วัดในการตรวจราชการและนิเทศงาน กระทรวงสาธารณสุข ผลการดำเนินงานจึงมีความก้าวหน้าอย่างต่อเนื่องทั้งในด้านจำนวนห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขที่เข้าร่วมโครงการ เกณฑ์การพัฒนา ระดับการพัฒนา และการสร้างเครือข่ายการพัฒนาห้องปฏิบัติการชันสูตรสาธารณสุขที่พัฒนาขึ้นทั้งในระดับจังหวัด และระดับเขตสาธารณสุข ส่งผลให้การดำเนินงานในปีงบประมาณ 2551 สำเร็จลุล่วงด้วยดี

 
 
กระทรวงสาธารณสุข  ::   กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์  ::  สำนักมาตรฐานห้องปฏิบัติการ  ::  FAQ  ::  ติดต่อเรา
 
ศูนย์ข้อมูลการประกันคุณภาพห้องปฏิบัติการ